Με αφορμή την 82^η  επέτειο της Σφαγής του Άνω Καρυοφύτου, ο Δήμος Ξάνθης, το Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης, το διεπιστημονικό πρόγραμμα Δράσεις Ιστορίας Μνήμης Πολιτισμού και ο Σύλλογος Φίλων του ΙΘΤΠ, διοργανώνουν την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου 2026, στις 19:00 μ.μ., στην αίθουσα εκδηλώσεων «Βιργινία Τσουδερού», της Καπναποθήκης «Π», εσπερίδα με θέμα «Κοινότητες μνήμης στην Ελλάδα και στην Ευρώπη: Ravensbrück – Χορτιάτης – Άνω Καρυόφυτο».

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης θα παρουσιαστούν παραδείγματα από την Ελλάδα και την Ευρώπη, με έμφαση στον τρόπο με τον οποίο τοπικές κοινωνίες και φορείς διατηρούν και αναδεικνύουν την ιστορική μνήμη.

Ο Νίκος Κοσμίδης, πρόεδρος του Συλλόγου Φίλων του ΙΘΤΠ και η Ελένη Winckel-Μωραΐτου, μέλος της Διεθνούς Επιτροπής του Στρατοπέδου Συγκέντρωσης Ravensbrück (IRK-CIR), μίλησαν στην ενημερωτική εκπομπή του Δημοτικού Ραδιοφώνου Ξάνθης για τα ζητήματα της  ιστορικής μνήμης, της ανάδειξης, αλλά και της διαχείρισης των μαρτυρικών τόπων, εξηγώντας τον τρόπο σύνδεσης των κοινοτήτων μνήμης Ravensbrück – Χορτιάτης – Άνω Καρυόφυτο, που αποτελεί και το κεντρικό θέμα της εσπερίδας στην Ξάνθη.

Όπως υπογράμμισε ο κύριος Κοσμίδης, κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης θα γίνει ιδιαίτερη αναφορά στο έργο της Επιτροπής του Δήμου Ξάνθης για την αναγνώριση του Άνω Καρυοφύτου ως μαρτυρικού χωριού και  θα προβληθεί σύντομο ντοκιμαντέρ με μαρτυρίες επιζώντων της Σφαγής του Άνω Καρυοφύτου και κατοίκων της περιοχής, υπενθυμίζοντας ότι, το ντοκιμαντέρ δημιουργήθηκε από το πρόγραμμα Δράσεις Ιστορίας Μνήμης Πολιτισμού, με τη συνδρομή του Δήμου Ξάνθης, του Πολιτιστικού Συλλόγου Απογόνων Προσφύγων Άνω Καρυοφύτου Ξάνθης, του Πολιτιστικού Συλλόγου Κατοίκων & Φίλων Άνω Καρυοφύτου και του στούντιο φωτογραφίας Λεοντιάδης. Οι μαρτυρίες αποτελούν μέρος του τεκμηριωτικού φακέλου, που συντάσσει η Επιτροπή του Δήμου Ξάνθης για την αναγνώριση του Άνω Καρυοφύτου ως μαρτυρικού χωριού.

Παράλληλα, θα παρουσιαστεί  η πενταετής πορεία του προγράμματος Δράσεις Ιστορίας Μνήμης Πολιτισμού, καθώς και οι συνεργασίες, που έχει αναπτύξει το πρόγραμμα με κοινότητες μνήμης και φορείς, που δραστηριοποιούνται σε ζητήματα ιστορικής μνήμης, ενώ  με αφετηρία την περίπτωση του μαρτυρικού Χορτιάτη, θα παρουσιαστούν οι πρωτοβουλίες του Δήμου Χορτιάτη για τη διατήρηση και ανάδειξη της μνήμης του Ολοκαυτώματος του Χορτιάτη, που διαπράχθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου 1944, στο πλαίσιο της κατοχικής βίας κατά αμάχων.

Από την πλευρά της, η Ελένη Winckel-Μωραΐτου, μέλος της Διεθνούς Επιτροπής του Στρατοπέδου Συγκέντρωσης Ravensbrück, αναφέρθηκε στην περίπτωση του συγκεκριμένου στρατοπέδου, του μεγαλύτερου ναζιστικού στρατοπέδου συγκέντρωσης για γυναίκες κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, επικεντρώνοντας  στη διατήρηση της μνήμης των κρατουμένων και των θυμάτων, καθώς και στο έργο της Ομάδας Φίλων των Ελληνίδων και Ελλήνων Κρατουμένων του στρατοπέδου.

Η ίδια διηγήθηκε τα πρώτα βήματα της Ομάδας Φίλων, που δημιουργήθηκε  με δική της  πρωτοβουλία και του συζύγου της , αλλά και τις προσπάθειες, που καταβάλλει προκειμένου να συγκεντρώσει στοιχεία για τις Ελληνίδες κρατούμενες στο στρατόπεδο Ravensbrück, ενώ με ιδιαίτερη συγκίνηση αναφέρθηκε στη λίστα με τα ονόματα 61 κρατούμενων γυναικών στο συγκεκριμένο στρατόπεδο, ένα  έγγραφο- ιστορικό ντοκουμέντο, που βρέθηκε στην κατοχή της  και  τη γνωριμία της αργότερα  με μία από τις κρατούμενες.