Το νέο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πολιτισμικές Σπουδές: Νέος Ελληνισμός και Βαλκάνια» του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, το οποίο διανύει το πρώτο ακαδημαϊκό έτος λειτουργίας του, διοργάνωσε πενθήμερη οδική εκπαιδευτική εκδρομή στην Αλβανία και τη Βόρεια Μακεδονία, μετά την ολοκλήρωση του χειμερινού εξαμήνου διδασκαλίας, το διάστημα από 25/02/2026 έως 01/03/2026. Καθώς το Π.Μ.Σ. «Πολιτισμικές Σπουδές: Νέος Ελληνισμός και Βαλκάνια» πραγματοποιείται εξ ολοκλήρου με μεθόδους εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, αποφασίστηκε από τη Συντονιστική Επιτροπή του ότι μία εκπαιδευτική εκδρομή σε βαλκανικές χώρες ως μοναδική δια ζώσης προαιρετική εκπαιδευτική δραστηριότητα, θα ήταν πρώτης τάξεως ευκαιρία για τους συμμετέχοντες μεταπτυχιακούς φοιτητές του προγράμματος, πρώτον για να γνωριστούν από κοντά με τους διδάσκοντες του Π.Μ.Σ. και μεταξύ τους, και δεύτερον για να αποκομίσουν βιωματικές εμπειρίες που θα τους βοηθήσουν να συνειδητοποιήσουν την αμφίδρομη σχέση του νέου ελληνικού πολιτισμού με τους αντίστοιχους των Βαλκανίων, η οποία αποτελεί και το αντικείμενο του μεταπτυχιακού προγράμματος.

Στην εκδρομή συμμετείχε σημαντικός αριθμός μεταπτυχιακών φοιτητών και διδασκόντων του Π.Μ.Σ., μεταδιδακτορικών ερευνητών, υποψηφίων διδακτόρων και προπτυχιακών φοιτητών  του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών και συνεργατών και φίλων του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Δ.Π.Θ. Ανάμεσα στους διδάσκοντες ήταν ο Διευθυντής του μεταπτυχιακού προγράμματος Καθηγητής Μ. Γ. Βαρβούνης και οι Επίκουροι Καθηγητές Θ. Β. Κούγκουλος, Κ. Δανόπουλος και Π. Αποστολή. Οι προορισμοί της εκπαιδευτικής εκδρομής ήταν κατά σειρά το Αργυρόκαστρο, τα Τίρανα και η Κορυτσά στην Αλβανία και η Οχρίδα και τα Μπίτολα (Μοναστήρι) στη Βόρεια Μακεδονία. Το βράδυ της πρώτης ημέρας, μετά από πολύωρο ταξίδι στη βόρεια Ελλάδα, η ομάδα του Π.Μ.Σ. κατέλυσε στο πανέμορφο Αργυρόκαστρο στο νότιο τμήμα της Αλβανίας.

Τη δεύτερη ημέρα οι εκδρομείς ξεναγήθηκαν στο οθωμανικό φρούριο του Αργυροκάστρου, στο Εθνογραφικό Μουσείο της πόλης και στο σπίτι που γεννήθηκε ο διάσημος Αλβανός συγγραφέας Ισμαήλ Κανταρέ. Στη συνέχεια η ομάδα του Π.Μ.Σ. επισκέφτηκε επίσημα το Τμήμα Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αργυροκάστρου Eqrem Çabej. Περιηγήθηκε στους χώρους του Πανεπιστημίου και στη βιβλιοθήκη του Τμήματος, στην οποία προσφέρθηκαν εκδόσεις του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και των μελών του. Στο κεντρικό αμφιθέατρο του Πανεπιστημίου καλωσόρισαν τους Έλληνες επισκέπτες ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Αργυροκάστρου Καθηγητής Jaho Cana, η Αντιπρύτανης Διεθνών Σχέσεων Αναπλ. Καθηγήτρια Merita Isaraj, η Πρόεδρος του Τμήματος  Ελληνικών Σπουδών Δρ. Kostando Ksera, το διδακτικό προσωπικό του Τμήματος και ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας στο Αργυρόκαστρο κ. Σωκράτης Σουρβίνος. Οι ακαδημαϊκές αρχές του Πανεπιστημίου  Eqrem Çabej παρουσίασαν το Πανεπιστήμιο και ειδικότερα το Τμήμα Ελληνικών Σπουδών και ακολούθησε γόνιμος διάλογος μεταξύ του Διευθυντή του Π.Μ.Σ. Καθηγητή Μ. Γ. Βαρβούνη και του Επίκ. Καθηγητή Θανάση Β. Κούγκουλου με τους εκπροσώπους του Πανεπιστημίου Αργυροκάστρου, όπου συμφωνήθηκε η δυνατότητα πρακτικής άσκησης για τους μεταπτυχιακούς φοιτητές του Π.Μ.Σ. στο Τμήμα Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αργυροκάστρου διαμέσου του προγράμματος κινητικότητας φοιτητών Erasmus+.

Έπειτα, η ακαδημαϊκή αποστολή του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης αναχώρησε για τα Τίρανα. Την τρίτη ημέρα περιηγήθηκε στο κέντρο των Τιράνων και ξεναγήθηκε στον Καθεδρικό Ναό της Ανάστασεως του Χριστού, στο μνήμα του Αρχιεπισκόπου Αλβανίας Αναστασίου, στο Πολιτιστικό Κέντρο του συγκροτήματος και στο Μουσείο «Σπίτι των Φύλλων», που από το 1944 έως το 1991 ήταν η έδρα των Αλβανικών Μυστικών Υπηρεσιών του καθεστώτος του Ενβέρ Χότζα. Στη συνέχεια, η ομάδα του Π.Μ.Σ. επισκέφτηκε τις εγκαταστάσεις του Logos University College, που ιδρύθηκε το 2008 από την Ορθόδοξη Αυτοκέφαλη Εκκλησία της Αλβανίας στα Τίρανα υπό την αιγίδα του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου. Τον Διευθυντή και τους διδάσκοντες του Π.Μ.Σ. υποδέχτηκαν ο Πρύτανης του Logos University College Καθηγητής Ilia Ninka, ο Κοσμήτορας της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών και Γλωσσικής Επικοινωνίας Καθηγητής Konstantinos Giakoumis, ο Υπεύθυνος Δημοσίων Σχέσεων Δρ. Konstantinos Ntovolis, και μέλη του διδακτικού προσωπικού του Παιδαγωγικού Τμήματος και του Τμήματος Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού. Σε άριστο κλίμα συνεργασίας, οι εκπρόσωποι του Logos University College διαβεβαίωσαν ότι ανυπομονούν να υποδεχτούν μεταπτυχιακούς φοιτητές του Π.Μ.Σ. στα Τίρανα για να πραγματοποιήσουν την πρακτική τους άσκηση στο πλαίσιο του προγράμματος κινητικότητας φοιτητών Erasmus+. Ακολούθησε ομιλία του Διευθυντή του Π.Μ.Σ. «Πολιτισμικές Σπουδές: Νέος Ελληνισμός και Βαλκάνια» και του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Καθηγητή Μανόλη Γ. Βαρβούνη στο κεντρικό αμφιθέατρο του Logos University College, όπου παρουσιάστηκε στους παρευρισκόμενους το αντικείμενο και ο σκοπός του μεταπτυχιακού και η σύνδεση της επιστήμης της Λαογραφίας με τις Νεοελληνικές Σπουδές στον ευρωπαϊκό και στον βαλκανικό χώρο. Επιπρόσθετα, ο Διευθυντής και οι διδάσκοντες του Π.Μ.Σ. επισκέφτηκαν τη βιβλιοθήκη του Logos University College, στην οποία και δώρισαν επιστημονικά συγγράμματα του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και των μελών του. Έπειτα, το λεωφορείο της αποστολής αναχώρησε προς την Κορυτσά για διανυκτέρευση.

Την τέταρτη ημέρα, πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στο Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στην Κορυτσά, ένα κτήριο με ιδιαίτερη ιστορική σημασία στο οποίο ο ποιητής Γιώργος Σεφέρης υπηρέτησε ως Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας κατά την περίοδο 1936-1937. Ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας στην Κορυτσά Δρ. Αστέριος Αθ. Μπουζιάς ενημερώθηκε από τον Διευθυντή του Π.Μ.Σ. Καθηγητή Μ. Γ. Βαρβούνη για το διεπιστημονικό και διαβαλκανικό εγχείρημα του Π.Μ.Σ., το οποίο συνδέεται στενά με το επιστημονικό έργο του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας. Περνώντας τα σύνορα της Βόρειας Μακεδονίας, οι εκδρομείς έκαναν στάση για να επισκεφτούν το Μοναστήρι του Οσίου Ναούμ, το οποίο βρίσκεται πολύ κοντά στην πόλη της Οχρίδας και παρουσιάζει μεγάλο ιστορικό και εκκλησιαστικό ενδιαφέρον. Τελευταίος προορισμός της ημέρας ήταν η πόλη της Οχρίδας, που βρίσκεται στις όχθες της ομώνυμης λίμνης. Οι εκδρομείς ξεναγήθηκαν στα σημαντικότερα σημεία πολιτισμικού ενδιαφέροντος της πόλης, μεταξύ αυτών στο Μουσείο του λόγιου του 19^ου αιώνα με υβριδική ταυτότητα Γρηγόρη Σταυρίδη (Παρλίτσεφ) και στο αρχαίο θέατρο της Οχρίδας.

Την πέμπτη και τελευταία ημέρα της επιστροφής, λίγο πριν περάσουν τα ελληνικά σύνορα, οι φοιτητές του Π.Μ.Σ. στάθμευσαν στην πόλη Μπίτολα (Μοναστήρι), όπου επισκέφτηκαν στο κέντρο τα θρησκευτικά μνημεία διαφόρων σύνοικων κοινοτήτων του 19^ου αιώνα  και τον χώρο του κινηματογράφου των Αδελφών Μανάκη από την Αβδέλλα Γρεβενών στην πόλη, των πρώτων κινηματογραφιστών στα Βαλκάνια.

Η πενθήμερη εκδρομή του Π.Μ.Σ. «Πολιτισμικές Σπουδές: Νέος Ελληνισμός και Βαλκάνια» στέφθηκε με μεγάλη επιτυχία, διότι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές είχαν τη δυνατότητα μέσα από τη συγκεκριμένη εκπαιδευτική δραστηριότητα να γνωρίσουν στην πράξη πτυχές της πολιτισμικής διάχυσης του νέου ελληνικού πολιτισμού στα Βαλκάνια και διότι το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών διεύρυνε τις επαφές και τις συνεργασίες του σε ακαδημαϊκές και ερευνητικές δράσεις με έδρες νεοελληνικών σπουδών στην Αλβανία. Καθ’ αυτόν τον τρόπο ενισχύθηκε εμπράκτως η εξωστρέφεια του Π.Μ.Σ., κάνοντας ακόμη ένα βήμα πιο κοντά στον στόχο που θέτει, να δημιουργήσει δηλαδή τις κατάλληλες ακαδημαϊκές συνθήκες ώστε το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και η Κομοτηνή να αποτελέσουν γέφυρα του νεοελληνικού πολιτισμού στον ευρύτερο βαλκανικό χώρο.